Puro Ölçüleri Nedir, Neden Önemlidir |
Churchill Boyu Nedir
Puro sohbetlerinde Churchill adı, kabaca on sekiz santim uzunluğundaki ve kırk yedi halka çapındaki klasik ölçüyü anlatır. Bu boy, kısa formatlara göre belirgin biçimde daha uzun bir içim süresi tanımlar; çoğu zaman bir saati aşar. Punch 48 puro ile punch 8-9-8 kutusu gibi daha derli toplu kutuları yan yana düşündüğünüzde, uzunluk farkı rahatça hissedilir. Uzun gövde, dumanın ağıza ulaşmadan önce daha fazla yol katetmesini sağlar ve böylece ısı daha ılımlı kalır. Başlamadan önce bir saatlik boş vakit bulmak hem keyif hem de düzgün yanma için doğru bir adımdır. Telaşlı bir içici için bu boy fazla gelir; sakin bir akşam isteyen kişiye ise göre olur. Ateşleme ilk üçte birde oturduğu için başlangıçta sabırlı davranmak tüm içimin gidişatını şekillendirir. Uzun bir formatta tadın gelişimini izlemek, kısa boylarda kaçırılan ince geçişleri fark etmenizi sağlar. Kısacası bu format vakit ister ama emeğin hakkını teslim eder, üstelik uzun bir oturumda damağın ısınması, tütünün ilk dakikalardaki sertliğinden sonra yumuşamasını ve ortadaki dolu bölümün belirmesini beklemek de anlam kazanır.
Double Corona Çapı ve Boyu
Double Corona, genellikle on dokuz santimi ve elli civarı halka çapını yakalar; yani Churchill'den bir kademe daha iri ve daha geniş durur. Kalın çap, kor yüzeyini yayar ve dumanı yumuşatır. Uzun akşamlık double corona bu sınıfın tipik bir örneğidir; duke onluk kutu ise aynı kalınlık düşüncesini farklı bir biçimde gösterir. İki örnek karşılaştırıldığında, çap büyüdükçe aromanın açılış temposunun düştüğü açıkça görülür. Üçte birlik bölümler arasındaki geçişler de çok daha kolay ayırt edilir, çünkü her bölüm kendi karakterini yavaş yavaş ortaya koyar. Ateşin yüzeyi geniş olduğu için bu boyda ağır ağır ilerleyen bir içim ortaya çıkar ve puro elde tutulduğunda bile kendini belli eder. Külün uzun süre düşmeden durması da bu formatın dikkat çeken yanlarından biridir. Bu nedenle iri çaplı bir puro, alışkın damağa daha çok anlatacak şey bırakır, ayrıca bu kadar geniş bir çapta dilimlerin ağızda bıraktığı iz uzadığı için içici, her bölümü ayrı ayrı yorumlama fırsatı bulur.
Uzun Puro İçin Zaman Planı
Double Corona boyunda bir puro yakmadan önce, akşamın geri kalanını gözden geçirmek şarttır. Seksen dakikayı zorlayan oturumlar, bildirim ya da ziyaretçi yüzünden kesilirse keyfi bozulur. Küba punch mantua gibi büyük bir kutudan çıkan puro, böyle bir vakti bekler. Short de punch kutusu ise aynı çizginin kısa kolunu gösterir ve yarım saatlik bir molaya sığar. Hafta içi küçüğünü, hafta sonu büyüğünü yakmak akla yatkın bir düzendir. Telefonu kapatmak ve ortamı baştan düzenlemek de işe yarar. Külü silkelemek için bir kül tablası, ateşlemek için uzun bir kibrit ya da gazsız bir çakmak hazır tutulmalıdır. Yanına bir bardak su ve koyu bir kahve koymak da içimi uzatır. Bütün bu hazırlıklar yapıldığında puroyu ateşlemek için acele etmeden başlamak yeterlidir. Uzun içimde telaşa kapılmamak asıl kuraldır, bu yüzden en iyi oturumlar genellikle önceden planlanmış, telefonların sessize alındığı, yanında uzun bir sohbetin ya da iyi bir kitabın eşlik ettiği akşamlarda gerçekleşir.
Gigante ve Geniş Çaplı Puroların Yapısı
Halka çapı altmışa dayanınca puro, sade bir çubuktan çok hacimli bir kütleye benzemeye başlar ve elde tutuşu bile değişir. Signature gigante puro bu sınıfa ait olur ve koyu harmanını geniş kesitte bolca barındırır. Elli adetlik super selection ise çok daha klasik ölçülerde kalır ve aradaki fark tek bakışta anlaşılır. İkisini yan yana tutan biri, kalınlığın duman hacmini nasıl yönlendirdiğini kolayca görür. Geniş çapta duman daha hacimli ama çoğu zaman daha yumuşak gelir, çünkü ısı geniş bir yüzeye paylaşılır. Tütünün yoğunluğu çapla karıştırılmamalıdır; kalın olan her puro ağır, ince olan her puro hafif sayılmaz. Çap yalnızca içimin süresini ve duman hacmini yönlendirir. Harmanın dolgunluğunu anlatan şey ise yaprakların cinsi, olgunluğu ve sarımdaki oranıdır, nitekim kalın bir puroda tatların birbirine karışmadan art arda sıralanması için hem harmanın hem de çapın uyumlu olması gerekir ve bu uyum ancak sabırla tadılarak anlaşılır, aceleyle içilen bir purodan ise pek bir şey kalmaz. Bu yüzden büyük çaplı bir puroya başlarken kendinize yeterince zaman tanımanız gerekir.
Sampler Kutusunun Yeri
Uzun bir puro hakkında karar vermeden önce, benzer ölçüde birkaç harmanı tatmak akıllı bir yöntemdir. Blackbird sampler nasıl altı adetlik bir seçki olarak aynı boyda art arda karşılaştırma olanağı sağlar. Beşli robusto sampler ise beş ayrı örtü yapısını aynı ölçüde sunar. Robusto yarım saati hayli aşar, uzun bir puroya kıyasla çok daha az zaman ister. Her denemenin ardından kısa bir not tutmak yardımcı olur. Hangisinde toprak, hangisinde sedir ya da baharat öne çıktı diye bakmak gerekir. Bu küçük arşiv, bir sonraki seçimde hangi yaprak tipinin damağa daha yakın geldiğini anlatır. Aynı günün farklı saatlerinde denemek, yorgunluğun ya da açlığın tadı nasıl yönlendirdiğini de anlatır. Damak haritası oluştuktan sonra hangi harmanın uzun bir akşama yakışacağına karar vermek çok daha rahatlaşır, böylece hafta sonu için ayrılan uzun boylu bir puroyu seçerken elinizde yalnızca bir fikir değil, birkaç somut karşılaştırma bulunur ve yanlış bir tercihin ihtimali düşer.
Kalın Çaplı Puroda Yavaş Yanma
Newman 6x60 sampler kalın halkalı boylara giriş için pratik bir seçki oluşturur; geniş çap, acemi bir içicinin bile dumanı rahatça idare etmesine yardım eder. Macanudo red gigante ise uzun gigante kalıbını koyu bir harmanla buluşturur. Altmışlık çapta kor yayvan olduğundan puro yavaş ilerler ve bu da içimi bir saati rahatça geçen bir oturuma çevirir. Bunun yansıması olarak duman serin kalır, damakta daha yumuşak bir his bırakır. Ancak çap büyüdükçe düzgün yanmak daha da önem kazanabilir. Başlangıçtaki ateşlemede tabanı düzgün ısıtmak, ilerleyen dakikalarda yan yanmayı engeller. Yan yanma görülürse ucu hafifçe çevirerek ya da külü silkeleyip yeniden ateş vererek toparlamak çoğu zaman yeterlidir. Çapı büyütmek bir puroyu daha ağır kılmaz, yalnızca daha uzun eder, nitekim en kalın purolarda bile ateşin eşit ilerlemesi, yalnızca kaliteli sarımın değil, içicinin ilk birkaç dakikadaki özeninin de sonucudur ve bu ayrıntıyı bilen biri sonraki purolarda çok daha rahat yanar. Kısacası küçük bir dikkat, uzun bir akşamın tamamına yansır ve sonuçta hem tat hem de yanma çok daha dengeli olur.
Ateşleme ve Kesim Üzerine Notlar
Uzun bir puroda başlangıç kesimi düzgün atılmalıdır. Başın yalnızca küçük bir kısmını kesmek yeterlidir, fazlası çekişi gevşetip yanmayı bozabilir. Gazsız bir ateşleyici ya da odun çubuk kullanmak tada koku bulaşmasını azaltır. Cepte taşınan undercrown coronets gibi küçük bir boy çok kolay açılır, bu yüzden kesim hatası daha az hissedilir. Vegafina puro kutusu gibi dolgun bir yapı ise ısıya daha dikkatli yaklaşmayı ister. Dumanı acele çekmek ısıyı yükseltir ve aromayı yıpratır. Her dakikada bir ya da iki çekiş çoğu zaman rahat eder. Ateş sönerse panik yapmadan külü temizleyip puroyu yeniden tutuşturmak sorun değildir. Kısa dinlenme araları da dumanı dengeler, tadın her aşamada daha net kalmasına imkan verir. Puroyu ağızlıktan ıslatmadan, dudaklar arasında hafifçe tutmak da bitişe kadar temiz bir tat korur, nitekim uzun bir oturumun sonunda bile puronun temiz bir tat bırakması, başlangıçtaki küçük hamlelerin ne kadar sakince yapıldığına ve içimin boyunca dumanın hangi tempoda çekildiğine dayanır. Bu yüzden çekişlerin arasını açmak, külü sert silkelememek ve yanma hattını gözle takip etmek iyi bir alışkanlıktır.
Nem ve Saklama Üzerine Notlar
Kalın ve uzun purolar, kuru ortamda çabuk bozulur; özellikle örtü yaprağı nemsiz havada hemen gevşer. Yüzde altmış beş ile yetmiş arası nem ve yaklaşık yirmi derece sıcaklık, çoğu humidor için kabul gören aralıktır. Quai d'orsay ambassadeur puro ile sedirli quai d'orsay baalbeck gibi ellilik kabinet kutular, aylara yayılan bir düzen kurmak isteyenler için anlam taşır. Kutuyu gereksiz yere açmak dengeyi bozar. Yeni bir nemlendirici eklerken damıtık su seçmek akıllıcadır. Yeni gelen purolara bir hafta ortama alışma zamanı bırakmak da faydalıdır. Purolar arasında hava dolaşabilsin diye kutuyu aşırı kalabalıklaştırmamak gerekir. Nem göstergesini zaman zaman ikinci bir ölçerle doğrulamak faydalıdır. Güneş gören pencere kenarından ve ısı kaynaklarından uzak bir köşe ayırmak iyi sonuç verir, bunun dışında purolar birbirinin kokusunu çabuk aldığı için aynı kabın içinde çok farklı kokulu ürünleri karıştırmamak ve her kutunun içine düzenli bir sıra koymak da uzun vadede işleri kolaylaştırır. Düzenli bir kayıt, hangi kutunun ne kadar süre dinlendiğini hatırlamanıza da olanak verir.
Uç Şekli Çekişi Nasıl Değiştirir
Belicoso sivri başıyla öne çıkar; Churchill ise düz kapaklıdır ve bu fark içimin ilk dakikalarında hemen hissedilir. Onluk belicoso royal kutusu dumanı dar bir noktada toplar, bu yüzden ilk dakikalarda gövde biraz yoğun hissedilir. Capitolio onluk kutu gibi daha ferah bir profil, iki formda da aynı özenle kıyaslanabilir ve farkı ortaya serer. Düz uç kesimi sadeleştirir, sivri uç ise dikkat gerektirir. Uçtan gereğinden fazla kesmek çekişi bozar. Sivri uçlu formlarda ağızlık yönü daraldığı için duman odaklanır, düz uçlarda ise daha geniş bir yüzeye açılır. Bu ayrım, aynı harmanın iki farklı kalıpta ayrı ayrı hissedilmesine yol açar. Kesim aleti olarak keskin bir giyotin ya da çift bıçaklı bir makas tercih etmek yırtılmayı azaltır. Seçim çoğu zaman alışkanlığa ve o günkü havaya kalır, ayrıca kesim şeklinin tercih edilmesinde kişisel alışkanlıkların yanı sıra ateşleme alışkanlığının ve elde bulunan aletin de payı büyük olduğu için iki formu da deneyip aradaki farkı kendi damağında görmek en doğru karardır.
Uzun Bir Akşamda Puroya Eşlik Edenler
Uzun bir puroyu keyifle içmek istiyorsanız, ortam da hesaba katılmalıdır. Koyu kahve ya da demli çay çoğu içicinin gözde seçimidir; su ya da soda ise damağı temizler. Clemenceau puro nasıl kavrulmuş badem tarafıyla kahveye yakışır, tatlılığı şekerden değil kuruyemişten taşıdığı için ağırlaşmaz. Kremsi quai d'orsay coronas ise daha kremsi duruşuyla hafif içeceklere yaklaşır. Ağır bir sofradan hemen sonra yakmak yerine kısa bir süre dinlenmek önerilir. Ortam havadar ve dingin olmalıdır; kapalı ve havasız bir odada duman ağırlaşır. Sohbet eşliğinde içildiğinde uzun bir puro hızlı geçer, yalnız içildiğinde ise daha yavaş tadılır. Rahat bir koltuk, yeterli ışık ve elinizin altında bir kül tablası da akşamı güzelleştirir, bu nedenle uzun bir puro için ayrılan akşam yalnızca tütünden değil, yanındaki içecekten, koltuktan, ışıktan ve sohbetten de oluştuğu için her ayrıntıyı baştan hazırlamak keyfi güzelleştirir. Bütün bunlar bir araya geldiğinde, uzun bir puro sıradan bir molanın ötesinde, akşamın merkezinde yer alan küçük bir ritüele dönüşür.